monitor-10

معرفی انواع مانیتور

شاید مانیتور را مهم‌ترین بخش یک کامپیوتر به حساب نیاورند ولی آیا دقت کرده‌اید که اگر مانیتوری وجود نداشته باشد هر چقدر هم کامپیوتر شما قوی باشد نتیجه کارش را نمی‌توانید ببینید. اگر از این دیدگاه به قضیه نگاه کنیم باید بگوییم مانیتور شاید مهم‌ترین بخش از یک کامپیوتر رومیزی نباشد
ولی حیاتی‌ ترین بخش است که بدون وجودش کار با کامپیوتر معنی پیدا نمی‌کند. تمام مانیتورها بر اساس فناوری CRT ساخته شده بودند که در آن‌ها با پرتاب الکترون به سمت یک صفحه فسفری، تصویر شکل می‌گرفت اما بعدا با معرفی مانیتورهای LCD که از روشی کاملا متفاوت برای نمایش تصویر استفاده می‌کردند مانیتورهای CRT به تدریج جای خود را به این مانیتورها دادند.  مزیت بزرگ مانیتورهای LCD مصرف بسیار کمتر آن‌ و با داشتن ریفرش ریت‌ های بالاتر، کمتر باعث خستگی چشم در استفاده‌ های طولانی‌ مدت می‌شوند.

مانیتورها بر اساس پنل به سه دسته تقسیم می‌شوند:
– مانیتور با پنل TN
– مانیتور با پنل VA
– مانیتور با پنل IPS

مانیتور با پنل TN
کمترین طرفدار را دارد و دلیلش هم زاویه دید محدود این مانیتورهاست به این معنا که اگر با زاویه به مانیتور نگاه کنید رنگ‌ها تغییر می‌کنند و انگار که روی آن‌ها سایه می‌افتد یا به رنگ خاکستری متمایل می‌شوند. به عبارت دیگر برای اینکه بتوانید تصویر را آنطور که هست ببینید باید دقیقا روبروی مانیتور قرار بگیرید و اگر احیانا خسته شدید و می‌خواهید کمی لم بدهید با تغییرات اندکی در رنگ تصویر مواجه خواهید شد. پنل TN اولین پنلی است که در مانیتورهای LCD مورد استفاده قرار گرفت. این پنل هر چند که از لحاظ کیفیت تصویر و زاویه دید به پای دو پنل دیگر نمی‌رسد اما قیمت کمتری هم دارد. بنابراین اگر به دنبال مانیتور ارزان هستید و زاویه دید محدود پنل TN هم اذیت‌تان نمی‌کند بهترین انتخاب برای شمامانیتور TN است.

مانیتور با پنل VA
از لحاظ کیفیت مابین پنل TN و IPS است یعنی در مقایسه با پنل TN در رده بالاتر و در مقایسه با پنل IPS در رده پایین‌ تری قرار می‌گیرد. مزیت بزرگ مانیتورهای VA عملکرد بهتر آن‌ها در کانترست تصویر است و لذا این مانیتورها در تولید رنگ‌ های تیره بهتر از مانیتورهایی با پنل TN و IPS عمل می‌کنند. متاسفانه مانیتورهایی که پنل آن‌ها VA است نیز مانند مانیتورهای TN زاویه دید خوبی ندارند ولی خبر خوب اینکه حداقل زاویه دید آن‌ ها از مانیتورهایی با پنل TN بهتر است و همچنین دقت آن‌ها در تولید رنگ‌های مختلف را بیشتر پوشش می‌دهند اما نه به اندازه مانیتورهای IPS.
مشکل اصلی مانیتور VA داشتن زمان پاسخ (Response Time) بالاتر در مقایسه با مانیتورهای IPS و هم مانیتورهای TN است. زمان پاسخ، بیشتر در بازی‌ها و موشن گرافیک کاربرد دارد و هر چقدر عددش کمتر باشد مانیتور عملکرد بهتری در نمایش حرکت‌ها به خصوص حرکت‌های سریع خواهد داشت. در مانیتورهایی که زمان پاسخ کمی دارند حرکت‌ها روان و طبیعی جلوه می‌کنند در حالی که در مانیتورهایی که زمان پاسخ آن‌ها بالاتر است حرکت‌های سریع یا مات جلوه می‌کنند یا رد اندکی پشت سر آن‌ها باقی می‌ماند که البته فقط در حین حرکت مشخص است و به محض ثابت شدن شیء در حال حرکت از بین می‌رود.

مانیتور با پنل IPS
قیمت بیشتری در مقایسه با مانیتورهای TN و VA دارند ولی در عوض کیفیت بهتری هم دارند که به طور خاص می‌توان آن را در زاویه دید بهتر آن‌ها و عملکرد بهترشان در تولید رنگ‌ها دید. زاویه دید مانیتور IPS تقریبا 180 درجه است و این یعنی اگر شما کاملا مانیتور را از بغل نگاه کنید باز هم هیچ تغییری در کیفیت رنگ‌ها بوجود نخواهد آمد و رنگ‌ها دقیقا مثل زمانی جلوه خواهند کرد که جلوی مانیتور نشسته‌اید. همچنین مانیتورهایی که پنل آن‌ها IPS است طیف رنگ‌ های مختلف از جمله طیف رنگ‌ های sRGB را بیشتر پوشش می‌دهند و این یعنی رنگ‌ها در آن‌ها جلوه بیشتری دارند و اصطلاحا زنده‌ تر به نظر می‌رسند. البته این هم تا حد زیادی نسبی است و حتما باید قبل از خرید مانیتور آن را چک کنید چون بعضی از مانیتورهای IPS هم هستند که این عملکرد را ندارند. در کل باید بگوییم مانیتورهای IPS از لحاظ سطح کانترست از مانیتورهای VA عقب‌ترند اما زمان پاسخ در آن‌ها به شکل قابل‌توجهی بهبود یافته و حتی برخی از مانیتورهای IPS را می‌توانید پیدا کنید که زمان پاسخی بین ۱ تا ۳ میلی‌ثانیه دارند.

مانیتورهای OLED
از آنجا که مانیتورهای OLED از فناوری متفاوتی برای تولید تصویر استفاده می‌کنند در دستهه بندی مانیتورهای LCD قرار نمی‌گیرند هر چند از لحاظ ظاهری هیچ تفاوتی با مانیتورهای LCD ندارند. در مانیتور OLED به جای استفاده از یک منبع نور از میلیون‌ها سلول LED در سرتاسر صفحه نمایش استفاده شده است که هر کدام به خودی خود می‌تواند دارای رنگی مستقل باشد یا حتی با خاموش شدن رنگ مشکی را تولید کند. مزیت این فناوری نسبت به LCD تولید دقیق‌تر رنگ‌ها به خصوص رنگ مشکی است. در مانیتورهای LCD رنگ مشکی به دلیل وجود منبع نور در پشت آنطور که باید و شاید مشکی نیست (اگر خوب دقت کنید خاکستری تیره مایل به سیاه است) اما در مانیتورهای OLED رنگ مشکی واقعا مشکی است چون در جایی که قرار است رنگ مشکی تولید شود دیگر منبع نوری در پشت وجود ندارد که از تیرگی آن بکاهد.
مانیتورهای OLED در تولید رنگ‌ها حتی بهتر از مانیتورهای IPS عمل می‌کنند و طیف رنگ‌های مختلف از جمله طیف رنگ‌های sRGB را بیشتر پوشش می‌دهند. این مربوط به فناوری است که در آن‌ها به کار رفته و لذا استثنایی در این زمینه وجود ندارد همه مانیتورهای OLED چنین کیفیتی دارند.
مانیتورهای OLED بیشترین قیمت را بین تمام مانیتورها دارند ولی با توجه به کیفیت بی‌نظیرشان این بیشتر بودن قیمت، قابل‌توجیه است. تنها مشکلی که مانیتورهای OLED دارند آن است که نورهای محیطی را بیشتر از مانیتورهای LCD منعکس می‌کنند که در محیط‌های پرنور باعث می‌شود دیدن محتویات صفحه نمایشگر مشکل‌تر شود

monitor-30

تمام مانیتورها دارای یک سری ویژگی‌های مشترک هستند که نشان‌دهنده عملکرد و کیفیت آن‌ها در نمایش تصویر است.
این ویژگی‌ها عبارتند از:

– وضوح تصویری (رزولوشن)

– سرعت بازآوری تصویر (ریفرش ریت)

– زمان پاسخ (Response Time)

– میزان پوشش طیف رنگ‌های مختلف از جمله sRGB و DCI-P3

– میزان پادنمایی (کانترست)

– حداکثر میزان روشنایی تصویر (با واحد کندل یا nits سنجیده می‌شود)

به هر حال برای اینکه بتوانید از بازی لذت ببرید در درجه اول باید وضوح تصویری و دقت رنگ‌ها را مدنظر داشته باشید چون بیش از هر چیز دیگری بر کیفیت تصویر تاثیر می‌گذارند و بعد از آن به ریفرش ریت و زمان پاسخگویی توجه داشته باشید چرا که روانی حرکت‌ ها و طبیعی‌ تر جلوه کردنشان در بازی‌ها به این دو عامل بستگی دارد.

بر اساس آنچه گفته شد یک مانیتور مناسب بازی باید دارای مشخصات زیر باشد:

-حداقل وضوح تصویری برای یک مانیتور مخصوص بازی Full HD است اما اگر کارت گرافیک قوی دارید توصیه می‌کنیم مانیتورهایی با وضوح تصویری بالاتر تهیه کنید. فراموش نکنید هر چقدر وضوح تصویری بالاتر باشد تصاویر شفاف‌تر و با جزئیات بیشتری دیده می‌شوند.

– هر چند که ریفرش ریت ۶۰ هرتز هم برای یک مانیتور گیمینگ کافی است ولی توصیه نمی‌شود. ریفرش ریت‌های بالاتر (در حد ۱۴۰ هرتز) بهترند و هم حرکات روان‌تر و هم تصویر شفاف‌تری را با آن‌ها تجربه خواهید کرد. اگر گیمر حرفه‌ای هستید و در بازی‌ها و تورنومنت‌های آنلاین هم شرکت می‌کنید توصیه می‌شود مانیتورهایی با ریفرش ریت بالای ۳۰۰ هرتز تهیه کنید البته به شرط اینکه پینگ اینترنت‌تان هم خوب باشد‍ چون در غیر این صورت تفاوت زیادی نمی‌کند.

– زمان پاسخ 5 میلی‌ثانیه‌ای برای انجام بازی‌ها کافی است اما توصیه می‌شود مانیتوری با زمان پاسخ ۱ تا ۳ میلی‌ثانیه یا حتی کمتر تهیه کنید مخصوصا اگر اهل بازی‌های مسابقه‌ای و حادثه‌ای هستید.

– برای اینکه بتوانید از بازی‌ها لذت ببرید قطعا رنگ‌ ها باید طبیعی و زنده جلوه کنند و برای این منظور، حداقل میزان پوشش طیف رنگ‌های sRGB در یک مانیتور مخصوص بازی باید صد در صد باشد. اگر بیشتر بود که چه بهتر اما اگر کمتر بود نباید انتظار زیادی از مانیتورتان در بازتولید رنگ‌ها داشته باشید.

– میزان پادنمایی یا کانترست هر چه بیشتر باشد بهتر است چون رنگ‌ های تیره در این صورت طبیعی‌ تر و به قول معروف تیره‌تر جلوه می‌کنند. بین مانیتورهای LCD مانیتورهایی با پنل VA بهترین میزان پادنمایی را دارند اما در مقابل زاویه دید و کیفیت مانیتورهای IPS را ندارند. بدون شک تولید بهتر رنگ‌ها و زاویه دید بهتر بر تولید بهتر فقط رنگ‌های تیره ارجحیت دارد و به همین جهت است که مانیتورهای IPS برای بازی به مانیتورهای VA ترجیح داده می‌شوند. اگر تولید خوب رنگ‌های تیره برایتان خیلی مهم است می‌توانید سراغ مانیتورهای OLED بروید ولی یادتان باشد قیمت این مانیتورها هم بیشتر است.

– حداکثر میزان روشنایی صفحه مثل کاربری‌های دیگر برای بازی هم تفاوت زیادی نمی‌کند و به همین جهت توجه زیادی هم به آن نمی‌شود. این یعنی برای گیمینگ مانیتوری با همان میزان روشنایی 250 تا 350 nits کفایت می‌کند.

دغدغه بسیاری از کاربران هنگام خرید مانیتور، قیمت آن است؛ توجه داشته باشید که مانیتور هم مثل قطعات دیگر کامپیوتر هر چقدر کیفیت بالاتری داشته باشد قیمت بیشتری هم خواهد داشت. این شما هستید که باید ببینید چه استفاده‌ای می‌خواهید از مانیتور بکنید و سپس بر اساس آن، مانیتوری را که مناسب کاربری‌تان است انتخاب کنید. خوشبختانه هیچ برندی از لحاظ قیمت، بهتر یا بدتر از دیگری نیست؛ قیمت مانیتور فارغ از برندش بستگی به کیفیت و فناوری‌های به کار رفته در آن مانیتور دارد. اندازه مانیتور هم همانطور که انتظار می‌رود یک عامل تعیین‌کننده در قیمت آن است یعنی هر چقدر مانیتور بزرگتر باشد مبلغ بیشتری برای خرید آن باید پرداخت کنید.